top of page
Financial Literacy


Hindi natin masisisi ang mga magulang natin.
Marami sa kanila ang lumaki sa panahong ang itinuro lang ay: “Mag-aral ka nang mabuti.” “Maghanap ka ng stable na trabaho.” “Mag-ipon ka kung may sobra.” “Umiwas ka sa utang.” At hindi mali iyon. Ginawa nila ang best nila base sa alam nila. Pero ang problema, wala ring nagturo sa kanila kung paano mag-invest. Hindi nila naipasa sa atin ang knowledge tungkol sa stock investing dahil malamang, hindi rin nila ito natutunan. Noon, hindi rin ganoon ka-accessible ang stock market s
retironaryo
May 312 min read


The Retironaryo Ultimate Retirement Calculator has a new look!
Maraming salamat sa lahat ng gumamit, nag-test, at nagbigay ng comments kung paano pa mapapaganda at mas mapapadali ang paggamit ng calculator. Dahil sa inyong feedback, mas inayos natin ang flow, layout, explanation, at presentation ng results para mas madaling maintindihan kung nasaan ka na sa retirement planning journey mo. At the moment, The Retironaryo Ultimate Retirement Calculator is still in BETA version and still FREE to use. Subukan habang libre pa: https://www.reti
retironaryo
May 312 min read


“Sir! Sabihin mo na kasi kung saan magandang mag-invest!” — Part 2
Ito ang malaking problema ng maraming gustong mag-invest. Hindi pa nila naiintindihan ang investment, pero gusto na agad malaman kung saan kikita. Gusto ng stock name. Gusto ng fund name. Gusto ng crypto name. Gusto ng “sure winner.” Gusto ng shortcut. Pero ayaw munang aralin ang basics. Kaya maraming nalulugi kahit saan sila pumasok — stocks, crypto, real estate, mutual funds, UITF, business, o kahit anong investment vehicle. Hindi laging investment ang problema. Minsan, ang
retironaryo
May 312 min read


The Retironaryo Ultimate Retirement Calculator was built with Filipinos in mind.
Ginawa ito para makatulong sa mga Pilipino na sagutin ang isa sa pinakamahalagang tanong sa buhay: “Sapat ba ang magiging retirement fund ko?” Pero aminado kami — for an ordinary person, lalo na kung hindi pa masyadong financially literate, maaaring medyo overwhelming ang calculator. May mga terms like: Required Rate of Return Withdrawal Rate Inflation Life Expectancy Retirement Fund Target Yearly Fund Usage Schedule Investment Growth During Retirement At kung first time mong
retironaryo
May 302 min read


“Sir! Sabihin mo na kasi kung saan magandang mag-invest!”
Well, this is your lucky day. Ito ang isa sa pinaka-karaniwang tanong ng mga tao: Saan nga ba magandang mag-invest? Jollibee? Meralco? Apple? Tesla? S&P 500? MP2? UITF? ETF? At napapansin ko rin, kapag ganito ang topic, maraming views, maraming comments, at maraming interesado. Pero ito ang no-nonsense answer ko: The best investment is YOU. Invest in knowledge first. Kasi kapag meron kang sapat na kaalaman, mas madali mo nang maiintindihan kung ano ang bagay sa’yo, ano ang hi
retironaryo
May 303 min read


Stock investing can do wonders!
It can help ordinary people build wealth, fight inflation, and prepare for retirement. It can turn small but consistent investments into a meaningful retirement fund over time. But stock investing is not magic. Hindi ito instant yaman. Hindi ito shortcut. Hindi ito paraan para yumaman agad in just a few months or even a few years. The real power of stock investing is not in chasing quick profits. It is in discipline, patience, proper planning, continuous learning, and giving
retironaryo
May 302 min read


Hindi Lahat ng “Basic” ay Basic sa Beginners
Minsan may magko-comment: “Basic.” Oo, maaaring basic na iyan para sa iba. Pero para sa maraming nagsisimula pa lang sa stock investing, hindi pa iyan basic. Maraming beginners ang unang natututuhan ay: “Hanapin ang mataas na dividend yield.” Kapag 7%, 8%, 10%, parang automatic na maganda na agad. Pero hindi ganoon kasimple ang stock investing. Kailangan ding maintindihan ang: Kumikita ba nang maayos ang negosyo? Sustainable ba ang dividends? Bumabagsak ba ang presyo ng stock
retironaryo
May 291 min read


"Sabihin mo na kasi kung saan magandang mag-invest!"
Tama naman: mas mabuti talaga kung advice ang ibibigay. Pero linawin natin: hindi ibig sabihin ng “advice” ay magbibigay kami ng specific stock na bibilhin mo. Kung ang hanap mo ay: “Sir, anong stock ang bibilhin ko ngayon?” “Ano ang next multibagger?” “Anong stock ang siguradong tataas?” Baka hindi Retironaryo ang tamang page para doon. Retironaryo does not give stock tips. Hindi tayo nagbibigay ng “buy this stock” recommendations. Ang ibinibigay natin dito ay concepts, prin
retironaryo
May 292 min read


Beating Inflation is NOT Enough. Beat it by a BIG Margin!
Hindi sapat na matalo mo lang ang inflation. Sa pagbuo ng retirement fund, maraming nagsasabi: “Basta ang investment mo ay mas mataas sa inflation, okay na.” Tama ba ito? Partly yes. Pero kulang. Kung ang inflation ay 4% at ang investment mo ay kumikita ng 5% o 6% per year, technically natalo mo ang inflation. Pero ang tanong: Sapat ba iyon para maabot ang retirement fund goal mo? Diyan nagkakaproblema ang maraming tao. Kasi ang goal sa retirement planning ay hindi lang basta
retironaryo
May 292 min read


PART 2: Huwag gawing daily entertainment ang portfolio mo.
Isa sa pinakamalaking kalaban ng investor ay hindi market crash. Kadalasan, ang mas malaking kalaban ay ang sariling emotions. Kapag araw-araw mong tinitingnan ang portfolio mo, normal na maapektuhan ka. Kapag green, nae-excite ka. Kapag red, kinakabahan ka. Kapag may ibang stock na mas mabilis tumaas, naiinggit ka. Kapag may negative news, gusto mo nang magbenta. Dito nagsisimula ang problema. Ang long-term investing ay hindi dapat mino-monitor na parang basketball score. Hi
retironaryo
May 282 min read


The Retironaryo Ultimate Retirement Calculator is now live! FREE PUBLIC BETA — free for a limited time only!
Most retirement calculators only answer one basic question: “Magkano ang kailangan kong retirement fund?” That is helpful, but retirement planning should not stop there. Because the real questions are deeper: Sasapat ba ang retirement fund mo hanggang life expectancy? Magkano ang kailangan mong i-invest regularly? Anong return ang kailangan mong ma-achieve? Paano maaapektuhan ng inflation ang lifestyle mo? Magkano ang puwedeng i-withdraw yearly? May matitira pa ba kung gusto
retironaryo
May 273 min read


PART 1: Hindi sapat na “kumita” ang portfolio mo. Dapat alam mo kung papunta ito sa retirement goal mo.
Maraming investors ang nagre-review ng portfolio nila sa maling paraan. Titingnan nila kung green or red. Titingnan nila kung tinalo ba nila ang S&P 500, Nasdaq, PSEI, or ibang benchmark. Tapos kapag hindi nila na-beat ang market, feeling nila talo na sila. Pero sa tunay na retirement planning, hindi ito ang pinaka-importanteng tanong. Ang mas mahalagang tanong: “On track ba ang portfolio ko para maabot ang retirement fund na kailangan ko?” Halimbawa, kung ang kailangan mong
retironaryo
May 272 min read


Withdrawal Rate Calculator
NEW RETIRONARYO CALCULATOR IS NOW LIVE! Withdrawal Rate Calculator https://www.retironaryo.com/withdrawal-rate-calculator Marami sa atin ang naka-focus sa tanong na: “Magkano ang kailangan kong ipunin for retirement?” Pero may isa pang napakahalagang tanong na madalas nakakalimutan: “Kapag retired na ako, magkano ang pwede kong i-withdraw every year para hindi agad maubos ang retirement fund ko?” Dito papasok ang bagong Retironaryo Withdrawal Rate Calculator. This calculator
retironaryo
May 232 min read


Retironaryo Retirement Calculator
Sorry to break my “promise” to my family that I will only open and post on Facebook on Wednesdays… But I’m just too excited not to announce this! Finally, meron na tayong web-based Retironaryo Retirement Calculator! No more asking for Excel spreadsheet! If you are serious about building your retirement fund, you need more than sipag at dasal—you need clarity in numbers. Through the Retironaryo Retirement Calculator, you can now easily estimate: Magkano ang target retirement f
retironaryo
May 231 min read


Hindi Pa 'Yan Retirement Kung Kailangan mo Pang Mag Negosyo Para Mabuhay
Nabasa ko ang isang viral post tungkol sa isang Filipino seafarer na sinubukang gayahin ang buhay-retirement sa loob ng 60 days. Ang budget nila: ₱75,000 per month. Walang dollars. Walang padala. Walang income from overseas work. Sa una, mukhang kaya. Naka-budget. Nasa spreadsheet. May plano. Pero habang tumatagal, lumabas ang totoong realidad: mahal ang bilihin, may anak pang sinusuportahan, may emotional adjustment sa pamilya, at may mga gastos na hindi basta-basta nakikita
retironaryo
May 202 min read


Ano ang RRR o Required Rate of Return?
Ang RRR o Required Rate of Return ay isang mahalagang tool para malaman kung gaano kalaking kita ang kailangan ng investment mo para maabot ang target retirement fund mo. Sa madaling salita, ito ang tutulong sa’yo malaman kung realistic ba ang retirement goal mo base sa: edad mo ngayon target age mo sa retirement lifestyle na gusto mo pag-retire current savings o investment mo monthly amount na kaya mong ihulog at ilang taon ka pang mag-iinvest Sa episode na ito, nag-demo tay
retironaryo
May 131 min read


“Invest Today, Iyak Later?”
May isang senior na mukhang may kaya at nakatira sa abroad ang nag-comment sa post ko: “Invest today, iyak later.” Honestly, nagulat ako. Hindi dahil hindi siya pwedeng magbigay ng opinion. Karapatan naman ng lahat yan. Pero nagulat ako kasi galing ito sa isang senior na mukhang financially okay ang buhay. Malamang, nasabi niya iyon dahil may stable income siya, may pension, or may financial support system na gumagana para sa kanya. Kung ganoon, maswerte siya. Pero ang tanong
retironaryo
May 132 min read


Kailan ba dapat magsimulang bumuo ng retirement fund?
Ang pinakamagandang sagot: as early as possible. May ibang parents na nagsisimula nang mag-invest para sa kanilang anak kahit bagong panganak pa lang. Bakit? Dahil sa investing, ang pinakamalakas na kakampi mo ay hindi malaking sweldo. Time. Imagine this. Meron kang 1-month-old baby. Nagdesisyon kang mag-invest para sa future niya ng ₱1,000 per month, tapos tataasan mo ito ng 4% every year. Nilagay mo ito sa isang UITF na sumusunod sa NASDAQ-100, at sabihin nating kaya nitong
retironaryo
May 132 min read


“Start now. Start small. Mag-dividend investing ka para magkaroon ka ng passive income.”
Real talk. Madami kang maririnig ngayon sa social media na nagsasabing: “Start now. Start small. Mag-dividend investing ka para magkaroon ka ng passive income.” Maganda pakinggan. Motivating. Simple. Easy to understand. Pero ang tanong: Enough ba iyon para maabot mo ang retirement fund goal mo? Kasi kung ang advice lang ay “start now and start small” pero walang computation, walang target retirement fund, walang required monthly investment, at walang realistic expected return
retironaryo
May 113 min read


“Pwede bang maging passive income ang investing kahit estudyante pa lang ako?”
Ito ang isa sa mga tanong na natanggap ko noong seminar ko sa Los Baños last February, mula sa isang estudyante ng UPLB. Ang sabi niya, wala pa raw sa isip niya ang retirement planning. Ang concern niya ngayon ay kung pwede bang maging passive income ang pag-iinvest dahil gusto niyang makatulong at masuportahan ang kanyang mga magulang kahit estudyante pa lang siya. Maganda ang tanong. At mas maganda ang puso sa likod ng tanong. Hindi lahat ng kabataan ay nag-iisip kung paano
retironaryo
May 113 min read
bottom of page